Heb je wel eens last van hoofdpijn, hartkloppingen of plotse vermoeidheid na een maaltijd — maar wist je niet waardoor? De oorzaak kan vaker dan je denkt verscholen zitten in één ingrediënt: MSG, ofwel mononatriumglutamaat. In deze blogpost leg ik je uit wat MSG is, hoe het in ons lichaam werkt, en wat je er kan aan doen.

Wat is MSG?

MSG staat voor monosodiumglutamaat, een smaakversterker die in 1907 voor het eerst werd geïsoleerd door een Japanse scheikundeprofessor die zeewier kookte en en er glutaminezuur uit extraheerde. Glutaminezuur is een aminozuur dat van nature voorkomt in veel voedingsmiddelen. Door er natrium(sodium) aan toe te voegen en het te kristalliseren, ontstond een zoutachtige stof: MSG.

MSG is op zichzelf geur- en smakeloos, maar zodra het aan voedsel wordt toegevoegd, geeft het een hartig, vleesachtig mondgevoel — meer diepte en textuur. De Japanse uitvinder noemde deze nieuwe smaak 'umami', vandaag erkend als de 5e basissmaak naast zoet, zout, bitter en zuur.

Glutaminezuur  is een bestanddeel van collageen en gelatine. Wanneer botten langdurig sudderen op het vuur, breekt glutaminezuur af tot L glutamine.  L glutamine is het meest voorkomende vrije voorkomende aminozuur in de spieren, belangrijk voor eiwitsynthese, het immuunsysteem en de darmgezondheid. Het helpt bij het herstellen van de darmwand. Maar in de praktijk heb ik gemerkt, dat mensen die intolerant reageren op MSG, dat ook kunnen op L glutamine. Dat is eigenlijk logisch als je er bij stil staat. Heb je al een hoge vrije glutamaat spiegel of ben je al gevoelig voor glutamaat, dan kan een supplement (of dat goed shotje bone broth) de 'emmer doen overlopen', wat leidt tot overprikkeling, of andere symptomen.

Van nature vs. toegevoegd: een belangrijk verschil

Glutamaat komt van nature voor in veel voedingsmiddelen — denk aan tomaten, kaas, champignons, vlees en gefermenteerde sauzen. In zijn natuurlijke, gebonden vorm wordt het langzaam opgenomen door het lichaam, wat doorgaans geen problemen geeft.

MSG is echter een vrije, geconcentreerde vorm van glutamaat. Die wordt veel sneller opgenomen en kan bij gevoelige mensen een reeks reacties uitlokken. Het verschil zit dus niet zozeer in de stof zelf, maar in de hoeveelheid en de opnamesnelheid.

Voedingsmiddelen rijk aan glutamaat:

Gerijpte kazen en sojasaus

Tomaten, champignons

Bouillon & bone broth

Vleesextracten en gistextract

Melkpoeder, wei-eiwit en geconcentreerde producten

zeewier

Hoe werkt glutamaat in je lichaam?

Glutamaat is een van de meest voorkomende neurotransmitters in de hersenen. Het activeert of prikkelt hersencellen en wordt daarom een exciterende neurotransmitter genoemd. Denk aan glutamaat als een stimulant: het speelt een essentiële rol in het lichaam, maar kan bij overmatige inname of gevoeligheid voor problemen zorgen.

Bij mensen met een gevoeligheid kan MSG de bloed-hersenbarrière passeren en in de hersenen kan het cellen overprikkelen en uitputten. 

Je kan moeite hebben om je verhoogde vrije glutamaat op de juiste manier af te breken of om te zetten in GABA (een kalmerende neurotransmitter). Er kan ook een overgevoeligheid zijn ter hoogte van de glutamaat-receptoren. 

Belangrijk voor ouders

Omdat de hersenen van kinderen gevoeliger zijn dan die van volwassen zijn smaakversterkers verboden in babyvoeding.

Mogelijke symptomen

Mensen met een MSG-gevoeligheid reageren doorgaans binnen 48 uur na inname — soms zelfs op kleine hoeveelheden. Dat maakt het moeilijk om de oorzaak te achterhalen. Typische klachten zijn:

Hoofdpijn, stijve nek en migraine

Hartkloppingen en borstkrampen

Misselijkheid en zweten

Slapeloosheid en stemmingswisselingen

Huiduitslag en netelroos

Onrust, paniekaanvallen en gevoelloosheid

Astma-aanvallen en rusteloze benen

💡 Tip voor jou

Let bij jezelf op of klachten optreden binnen 1-2 dagen na het eten van sterk bewerkte voeding.

MSG in verwerkte voeding: meer dan je denkt

Na een golf van negatieve publiciteit in 1968 leerden voedingsfabrikanten hun weg te vinden via alternatieve aanduidingen. Daardoor zie je op veel producten 'geen MSG toegevoegd' staan, terwijl ze wél glutamaatversterkende stoffen bevatten.

MSG & verborgen MSG: let op deze ingrediënten

Ribonucleotiden (E627, E631, E635) — versterken MSG-effect tot 15x

Gistextract, auto lytische gist, gehydrolyseerde plantaardige proteïne

Moutextract, bouillon, broth of 'aroma'

Maltodextrine, citroenzuur, carrageen

Natriumcaseïne, gelatine, sojasausextract

Vermijd producten met toegevoegd MSG: Dit zijn vaak soepen, sauzen, snacks, kant-en-klaarmaaltijden en Chinees eten. Een reactie op MSG wordt niet voor niets aangeduid als Chinees restaurantsyndroom... .

Lees etiketten: Spot je termen als MSG, E621, mononatriumglutamaat, of smaakversterker. Laat dit product dan link liggen

💡 Tip voor jou

Flip je verpakking om! De meeste sterk bewerkte producten bevatten één of meerdere van bovenstaande stoffen. Uitzonderingen zijn gewone gezouten chips, sommige maïschips en rijstwafels Zodra er smaakjes aan te pas komen, komen MSG-varianten vaak terug.

Het cumulatieve effect: de drempelwaarde

Een belangrijk inzicht: het gaat niet altijd om één maaltijd. MSG werkt cumulatief — je lichaam heeft een drempel, en eens die overschreden is, treden symptomen op. Die drempel verschilt elke keer, afhankelijk van:

Wat je de afgelopen 4 dagen at

Hoe sterk je immuunsysteem op dat moment is

Je stressniveau

Dit verklaart waarom je soms wél reageert op een product, en soms niet — zelfs als het hetzelfde is.

Wat kun jij doen?

Je hoeft niet meteen alles uit je voedingspatroon te gooien, maar bewustwording is de eerste stap. Hier zijn enkele praktische tips:

Lees etiketten — scan op E620-E625 en de alternatieve namen hierboven

Kies voor onbewerkte, verse voeding waar mogelijk

Houd een voedingsdagboek bij als je klachten ervaart

Geef je lichaam de tijd om te herstellen door MSG te vermijden. 

Voeg ook pas L-glutamine (bv in de vorm van bone broth) toe wanneer je klachten sterk verminderd/verdwenen zijn en start met een lage dosering. Bouw langzaam op om je lichaam te laten wennen.

Ondersteun de omzetting: Soms helpt het om te zorgen voor voldoende vit B6 en een vorm van magnesium die nodig zijn bij de omzetting van glutamaat naar GABA.

Heb je het gevoel dat je reageert op bepaalde voedingsmiddelen maar kun je de vinger niet op de wonde leggen? Dan kan een holistische aanpak helpen, waarbij gekeken wordt naar jouw specifieke gevoeligheden en hoe je die stap voor stap kunt aanpakken.

💡 Tip voor jou

Onthoud: gevoeligheid voor MSG is een spectrum. Sommige mensen merken nauwelijks iets, anderen reageren al op kleine hoeveelheden. Jouw lichaam vertelt jou de waarheid — je mag er naar luisteren.

Samenvatting

MSG is veel meer aanwezig in onze voeding dan je zou denken — ook onder andere namen. Voor mensen met een gevoeligheid kan dit een significante impact hebben op hun welzijn: van hoofdpijn en hartkloppingen tot stemmingswisselingen en slaapproblemen. Door bewuster etiketten te lezen, meer vers te eten en te luisteren naar de signalen van je lichaam, zet je al een grote stap richting meer energie en minder onverklaarbare klachten.

Jij verdient het om je goed te voelen — en dat begint bij weten wat er in je eten zit & waar jij al dan niet op reageert.

Vermoed jij dat je momenteel reageert op MSG? Tijdens een afspraak kan ik met de Total Reset Methode/N.A.E.T. kinesiologisch voor je uit testen of dit momenteel zo is. Bovendien is het mogelijk om tijdens die zelfde afspraak jouw gevoeligheid aanzienlijk te verminderen zodat je minder symptomen vertoont wanneer je in contact komt met MSG.